Realizacja programu „Mali Odkrywcy: badam, obserwuję, wiem”
w naszym przedszkolu.

1. O programie „Mali Odkrywcy: badam, obserwuję, wiem”

„Mali Odkrywcy: badam, obserwuję, wiem” to trzyletni program edukacyjny adresowany do nauczycieli wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej oraz do dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Jego głównym celem jest rozwijanie wśród najmłodszych umiejętności badawczych, obserwacyjnych i kreatywnego myślenia poprzez doświadczenia, eksperymenty i zabawy wspierające wejście dzieci w świat nauki (STEM – nauka, technologia, inżynieria, matematyka).

Główne cele programu

Program zakłada m.in.:

• Rozwój umiejętności badawczych i obserwacyjnych u dzieci.

• Wprowadzenie podstawowych pojęć naukowych przez praktyczne eksperymenty.

• Pobudzanie kreatywności i myślenia krytycznego.

• Zwiększenie zaangażowania dzieci w naukę i działania zespołowe.

• Edukację nauczycieli poprzez szkolenia, materiały i wsparcie metodyczne.

2. Działania i postępy w ramach realizacji programu 

✅ Udział w konferencji metodyczno-naukowej

.

Swoją przygodę z programem rozpoczęłam od udziału w I Konferencji Naukowo-Metodycznej z cyklu: „Mali odkrywcy: badam, obserwuję, wiem”, zorganizowanej przez centrum Edukacji Nauczycieli w Koszalinie (18 października 2025 roku). Konferencja była dla mnie ważnymi inspirującym wydarzeniem, ponieważ pozwoliła zapoznać się z ideą programu, jego założeniami oraz nowoczesnym podejściem do edukacji przyrodniczej dzieci w wieku przedszkolnym. Podczas konferencji wysłuchałam wystąpień specjalistów i praktyków, w tym dr. hab. Jana Amosa Jelinka, Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie, który w przystępny i niezwykle ciekawy sposób przybliżył zagadnienia związane z nauką przez doświadczenie oraz popularyzacją nauk ścisłych wśród dzieci. Odbyła się również część warsztatowa pod wspólnym tytułem „Pogromcy żywiołów – proste eksperymenty z wodą, powietrzem i ogniem”. Następnie mgr Iwona Łotysz- konsultant ds. edukacji elementarnej CEN w Koszalinie, przedstawiła program „Mali odkrywcy: badam, obserwuję, wiem”, zachęcając nauczycieli do aktywnego włączenia się w działania rozwijające kompetencje badawcze dzieci.

📚 Zapoznanie się z materiałami na platformie e-learningowej

Po udziale w konferencji i przeszkoleniu w zakresie metodyki nauczania przyrody, eksperymentowania oraz wspierania rozwoju poznawczego dzieci, przez doradców metodycznych CEN w Koszalinie,  zdecydowałam się zapisać do programu „Mali odkrywcy: badam, obserwuję, wiem”, którego organizatorami są: Przedszkole nr 16 w Koszalinie, Politechnika Koszalińska, Centrum Edukacji Nauczycieli w Koszalinie. Zgłoszenie udziału umożliwiło mi dostęp do wsparcia metodycznego, materiałów dydaktycznych oraz platformy e-learningowej przeznaczonej dla uczestników programu. Kolejnym etapem było zapoznanie się z materiałami dydaktycznymi udostępnionymi na platformie. Okazała się ona bardzo wartościowym narzędziem – znalazłam tam scenariusze zajęć, opisy eksperymentów, wskazówki metodyczne oraz materiały wspierające nauczyciela w planowaniu i realizacji działań badawczych z dziećmi. Istotnym elementem programu jest również sieć współpracy nauczycieli, funkcjonująca w ramach platformy e-learningowej. Dzięki niej mam możliwość wymiany doświadczeń, dzielenia się dobrymi praktykami, inspirowania się pomysłami innych nauczycieli oraz korzystania ze wsparcia metodycznego. Uważam, że współpraca i wspólne uczenie się nauczycieli znacząco podnosi jakość realizowanych działań edukacyjnych.

🔬 Systematyczne przeprowadzanie eksperymentów z dziećmi- Pogromcy żywiołów – proste eksperymenty z wodą, powietrzem i ogniem

Po etapie przygotowawczym rozpoczęłam systematyczne prowadzenie zajęć eksperymentalnych z dziećmi z grupy ,,Sówki”. Realizowałam je zgodnie z założeniami programu, stawiając na aktywność dzieci, samodzielne doświadczanie, obserwowanie zjawisk i wyciąganie wniosków. Eksperymenty dotyczyły m.in. podstawowych zjawisk przyrodniczych, takich jak właściwości wody, powietrza czy elementy związane z żywiołami. Zajęcia te wzbudzały duże zainteresowanie dzieci, rozwijały ich ciekawość poznawczą, umiejętność współpracy oraz logicznego myślenia. 

Tematyka programu pokryła nam się z tematyką zajęć realizowanych w Centrum Edukacji Ekologicznej i Rewitalizacji Jezior w ramach cyklicznych spotkań. Dzieci wzięły tam udział w zajęciach dotyczących czystości powietrza, podczas których miały możliwość obserwowania doświadczenia i wyciągania wniosków na podstawie bezpośrednich obserwacji oraz sprawdzenia stanu zanieczyszczenia powietrza na stacji pomiarowej umieszczonej przy CEEiRJ w Szczecinku.

Działania te ukazują, jak różne obszary edukacji mogą się wzajemnie uzupełniać i przenikać, tworząc spójną, wartościową całość.

Realizacja programu pozwoliła mi wzbogacić warsztat pracy, wprowadzić więcej działań badawczych do codziennej praktyki przedszkolnej oraz jeszcze skuteczniej wspierać dzieci w odkrywaniu świata poprzez naukę opartą na doświadczeniu. 

.

.

.

Wnioski z realizacji programu

• Realizacja programu pozwoliła mi wzbogacić warsztat pracy, wprowadzić więcej działań badawczych do codziennej praktyki przedszkolnej oraz jeszcze skuteczniej wspierać dzieci w odkrywaniu świata poprzez naukę opartą na doświadczeniu.

• Program „Mali odkrywcy: badam, obserwuję, wiem” wspiera rozwój kompetencji poznawczych dzieci oraz sprzyja budowaniu postawy ciekawości świata i otwartości na nowe doświadczenia.

• Nauka poprzez eksperymentowanie jest skuteczną i atrakcyjną formą pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym.

• Dzieci chętnie angażują się w działania badawcze, wykazują zainteresowanie zjawiskami przyrodniczymi oraz aktywnie uczestniczą w zajęciach.

• Udział w programie przyczynił się do wzbogacenia mojego warsztatu pracy oraz podniesienia kompetencji zawodowych.

• Platforma e-learningowa i sieć współpracy nauczycieli stanowią cenne źródło wsparcia metodycznego oraz inspiracji do dalszych działań.

• Program warto kontynuować i rozwijać, gdyż odpowiada na potrzeby współczesnej edukacji przedszkolnej.

 

Program „Mali Odkrywcy” to niezwykle wartościowa inicjatywa, która w mądry i naturalny sposób wprowadza dzieci w świat nauki. Poprzez działanie, doświadczanie i samodzielne odkrywanie dzieci uczą się ciekawości świata, logicznego myślenia oraz odwagi w zadawaniu pytań. Program pokazuje, że nauka może być radosna, bliska dziecku i oparta na jego naturalnej potrzebie poznawania. To doskonały przykład edukacji, która rozwija, inspiruje i buduje solidne fundamenty pod dalszą naukę – już od najmłodszych lat.

 

Przed nami kolejne ciekawe działania w ramach programu Mali Odkrywcy – badam, obserwuję, wiem, realizowane we współpracy z CEN Koszalin!